İlk Yardım: Kanamalarda Yapılması Gerekenler
Damar bütünlüğünün bozularak kanın dışarıya akması durumuna kanama denir. İnsan vücudundaki kanın %20'sinin kaybedilmesi hayati tehlike yaratır. Kanamalar; Aktığı yere göre (İç, Dış) ve Damar tipine göre (Atar, Toplar, Kılcal) ayrılır.
1. Damar Tipine Göre Kanamalar (Çok Önemli)
Sınavlarda kanama tipleri, kanın akış şekline ve rengine göre ayırt ettirilir.
- Atardamar Kanaması: Kan rengi açık kırmızıdır. Kalp atışlarıyla uyumlu olarak fışkırır tarzda ve kesik kesik akar. Durdurulması en zor ve en tehlikeli kanama türüdür.
- Toplardamar Kanaması: Kan rengi koyu kırmızı (bordo) dur. Fışkırma olmaz, sızıntı halinde veya sürekli yavaş yavaş taşarak akar.
- Kılcal Damar Kanaması: Küçük damlacıklar (kabarcıklar) şeklinde sızan en hafif kanama türüdür.
2. Dış Kanamalarda İlk Yardım Adımları
Gözle görülebilen kanamalara müdahale ederken şunlara dikkat edilmelidir:
- Baskı Uygulama: Yara üzerine temiz bir bezle bastırılır. Kanama durmuyorsa ilk bez kaldırılmadan (pıhtıyı bozmamak için) ikinci bir bez konarak baskı artırılır.
- Yukarı Kaldırma: Kanayan bölge, kalp seviyesinden yukarıda tutularak kan akış hızı azaltılır.
- Baskı Noktaları: Kol ve bacaklardaki kanamayı durdurmak için köprücük kemiği, kasık, koltuk altı gibi yara ile kalp arasındaki noktalara parmakla baskı yapılır.
3. Turnike Ne Zaman Uygulanır?
Turnike (boğucu sargı), kanamayı tamamen durdurmak için kola veya bacağa uygulanan en son çaredir. Sadece şu 3 durumda uygulanır:
- 1. Uzuv Kopması: El, kol, ayak gibi bir uzuv koptuğunda.
- 2. Çok Yaralı, Tek İlk Yardımcı: Olay yerinde birden fazla yaralı varken tek bir ilk yardımcı varsa, hastayı bırakıp diğerlerine bakabilmek için turnike yapar.
- 3. Uzun Süreli Taşıma: Yaralının engebeli arazide uzun süre taşınması gerekiyorsa uygulanır. (Not: Turnike 15-20 dakikada bir 5-10 saniye gevşetilmelidir).
İlk Yardım ve Kanama testlerini çözerek kendinizi test edin →